Het verwarrend gebruik van ironie bij ethisch boegbeeld Devisch



In een vorig blogartikel publiceerde ik twee tweets van één van Vlaandrens bekendste ethici, Ignaas Devisch, naast tientallen andere tweets van bekende academici, politici, journalisten, en andere influencers. Tweets die steeds leken op te roepen tot verplichte prikken tegen corona en/of het uitsluiten van bepaalde groepen uit onze samenleving op basis van hun prikstatus. Wat mogelijks een kwalijke handeling was, gezien het gekende experimentele karakter van de prikken, het gebrek aan onafhankelijke informatie en debat erover, én de ordegrootte van het risico op prikschade, zoals onlangs onder meer werd vrijgegeven door de Duitse gezondheidsautoriteiten.






Dit is Tweet nummer één, en die vind je via deze link, zolang die niet verwijderd wordt door de auteur.



Ik beken. Ik had de ironie van deze tweet van Devisch helemaal niet door. Het was immers ten tijde van verhitte debatten over verplichte prikken voor zorgpersoneel, en zijn tweet lijkt me perfect te passen binnen het toenmalige twitterklimaat, waar Devisch toentertijd schouder aan schouder leek te staan met nog wat 'progressieve' academici die aanstuurden op prikplicht en/of coronapas. Dus....waar zit de ironie dan in bovenstaande tweet?


En toch wil ik de professor ethiek op zijn woord geloven. Hij zal toch wel zeker ethisch reageren op Twitter? En ironie kan natuurlijk perfect aangewend worden. Als het duidelijk is dat het om ironie draait. Toch?


Vanavond kwam er alvast volgende tweet comment van Devisch, nadat iemand hem herinnerde aan zijn tweet van bijna anderhalf jaar geleden.

Het is dus 'te zot voor woorden' dat de toenmalige tweet van Devisch ernstig wordt genomen. Het is een 'overduidelijk ironische tweet', schrijft professor ethiek Ignaas Devisch. Waarvan akte. Op de zogenaamde 'doodsbedreiging' kom ik later terug.


Overduidelijk ironisch dus, volgens de professor.


En dat vind ik dus verwarrend.



Ik dus op zoek naar de originele tweet-link. Want een professor ethiek zou toch niet zomaar liegen, dacht ik. En als 't inderdaad om ironie ging, zou dat meteen duidelijk worden aan de twitterdiscussie eronder.


Nou, viel me dat even tegen.

Ten eerste volgt me daar een lange reeks van misnoegde, verontwaardigde reacties van mensen. Waarna ik het volgende lees.




Ik wil er dus vanuit gaan dat de originele oproep van Devisch om zorgpersoneel uit te sluiten hier nog steeds ironisch is, maar hij maakt het me potjandorie niet gemakkelijk.


Nu komt hij in de commentaarsectie van die eerste tweet dus op de proppen met de rederingen dat a) prikplicht er toch ook is voor polio, b) dat reizigers toch ook niet moeilijk doen over verplichte inentingen, c) dat de ratio zoek is bij de prikplichtcritici, en d) dat je door je niet te prikken schade toebrengt aan derden.


Allemaal argumenten waar we hard mee om de oren werden geslagen in die tijd, door de meest rabiate prikpushers. Maar uit het toetsenbord van Devisch wordt dat plots .... ironie?


Einde ironie dus. Zowel van hem, als van mij.


En toen was er nog zijn andere tweet, en ook die voorzag hij vandaag van een weinig geloofwaardig antwoord. Lees gerust mee.




Ik constateer hier een aantal dingen.


Ten eerste, met alle sympathie voor de vaak bijzonder aangename schrijfsels van meneer Devisch, heeft hij mijns inziens vorig jaar een kanjer van een inschattingsfout gemaakt. Om één of andere reden was hij er wellicht van overtuigd dat hij volop kon oproepen tot verplichte inenting met een experimenteel middel, tegen de principes van de Code van Neurenberg in (die hij maar al te goed kent), en tot het maatschappelijk uitsluiten van hen die zich hiertegen verzetten. Het was in die periode inderdaad bon ton binnen zijn academisch milieu om te flirten met dergelijke discriminerende en totalitaire gedachten, en hiermee tal van andere influencers te voorzien van wat 'ethische' argumenten om deze dreiging en uitsluiting ook harde werkelijkheid te maken, zoals wel degelijk het geval was voor heel wat landgenoten afgelopen winter.


Welnu, missen is menselijk. Voortschrijdend inzicht is één van de pilaren van de filosofie. Wat mij betreft is vergiffenis voor misstappen uit het verleden altijd mogelijk, mits er iet of wat schuldbesef en berouw aan te pas komt.


Hier lijkt het mij eerder dat Devisch hier zijne kak gewoon intrekt, bij wijze van spreken, en doet alsof zijn neus bloedt. Spijtig voor hem heeft Twitter wel degelijk een geheugen.


Het zou de man tot eer strekken wat eerlijker uit de hoek te komen in deze materie. Hij ondersteunde daadwerkelijk een coronaregime dat onze grondrechten en vrijheden ernstig schond, en tonnen zorgen genereerde bij de geviseerden, en daar was hij zich wellicht tenvolle bewust van. Zijn medisch-ethische autoriteit terzake werd veelvuldig uitgespeeld in de media om het prik- en uitsluitingsbeleid te ondersteunen. Misschien zag hij dit als een gerechtvaardigde uitzonderingstoestand, of misschien was hij verkeerd geïnformeerd, wilde hij zijn loyauteit bewijzen naar wat logebroeders, of namen zijn passie of angsten het tijdelijk over van zijn gezond verstand? Alles is mogelijk. Ik ben oprecht benieuwd naar zijn beweegredenen van toen, en naar zijn huidige mening over de nog steeds dreigende prikplicht (bijv in de zorg), en de nog steeds wettelijke coronapas, die deze herfst mogelijks weer uit de koelkast wordt gehaald.


Maar zijn reactie van vanavond is gewoonweg slap, en ongeloofwaardig.


Ik hoop op een wat authentiekere reactie binnenkort.


Waarom?

Omdat ik overtuigd ben dat we meer dan ooit integere, waarheidslievende, humanistische ethiek nodig hebben, en mensen die haar praktiseren, en daarmee vertegenwoordigen.


En omdat het tijd wordt voor verzoening in onze samenleving. Er zijn zeer ernstige fouten gebeurd de laatste twee jaar, met zeer veel boosheid en ongenoegen en wantrouwen tot gevolg. We moeten dat zo rap mogelijk aanpakken, want er komt sowieso een economische en sociale shit storm op ons af. En wie weet, als Devisch voldoende moed verzamelt, en publiekelijk zijn fout toegeeft, dan is hij misschien wel de voorloper van een heilzaam domino-effect, dat onze samenleving eindelijk uit de polarisering kan trekken.


Dat wou ik even kwijt.




NB: Voor wie nog wou weten hoe het nu zat met die befaamde 'doodsbedreiging' aan het adres van Devisch, lees onderstaande tweet. De ironie van An Deconinck kwam duidelijk niet goed over, en plots zat ze opgescheept met een oproep om haar massaal te rapporteren, en dus wellicht tijdelijk uit te sluiten van Twitter. Gelukkig verwijderde Devisch enkele uren later zijn cancel-oproep.


Blijven ademen, Ignaas. ;-)